A Requinta
A Requinta
Instrumento músical da comarca do río Ulla
Requintas do Ulla
Requinteiros do Ulla. Fotos antigas da Estrada. Os músicos con requintas son de esquerda a dereita: o segundo e o quinto.
A Requinta é ante todo un instrumento musical de evento, trátase dun tipo de frauta de madeira típica do Val do Ulla. Crea un son agudo e vibrante que chama atención. Na miña opinión casa moi ben coa gaita galega, de feito hai varios grupos onde se xunta as requintas coas gaitas, as panderetas e os tambores de todo tipo. Este tipo de conxunto ou formación musical chamanse os requinteiros.
En galicia son típicas dende fai moitos anos nas festas o redor do río Ulla. Contan especialistas, como o investigador Rafael Carracedo, que estuvo a punto de desaparecer polos anos oitenta do século pasado, pero recuperouse totalmente despois deses anos. Rafael C. recuperou máis de 80 partituras e ademais puxo en valor a requinta. Tendes un link a este gran traballo na bibliografía que poño ao final.
O uso tradicional da requinta límítase á parte media do río Ulla, abarcando municipios como Silleda, Boqueixón, Padrón, Teo, Touro, Vedra, Vila de Cruces e A Estrada.
Como curiosidade dicir que según Pablo Carpintero, o taller de Rioboó, na Estrada, no século XIX adaptou traveseiras clásicas para que poideran soar, ben afinadas, coas gaitas galegas.
Por certo o nome de requinta que se lle da a frauta no val do Ulla, ven pola súa función musical principal no grupo que é facer unha segunda voz moi aguda e por riba das gaitas galegas. O término ao parecer deriva do concepto empregado polos gaiteiros para indicar cando se sube á segunda escala do punteiro.
Vamos escoitar dúas requintas dun grupo, A Requinta do Ulla ?, que actuou no programa da TVG, Luar, para identificar o son da requinta:
Pulsar por riba da foto ou neste link. Trátase dunha actuación na TVG, en Luar, interpretando este instrumento.
![]()
As requintas son o instrumento que tocan os dous músicos da dereita da primeira fotografía. O resto de esquerda a dereita tocan a pandereta, o bombo, o tamboril pequeno e as gaitas galegas.
Hoxe en día, xuño de 2026 hai varios grupos que manteñen viva as requintas e a súa música, no Val do Ulla, por exemplo: a Requinta da Caseira, a Requinta de Lampai, a Requinta de Xián e os Requinteiros da Ulla/ Gaita de Xarandón. Tamén hai cuartetos e quintetos como a Requinta dos Portelas e Os Cacheiras como o grupo do video anterior que é un deles.
Outro exemplo, escoitemos a Requinta de Lampai e o tema Beber é un gran pracer:
Pulsa neste link para escoitar esta canción e as Requintas.
"Beber, beber é un gran pracer
a auga é para bañarse
e pras ras que nada ben..."
Neste outro exemplo óense as requintas e a canción e fala dun rodaballo que vai polo río abaixo dunha forma especial, é tamén da Requinta de Lampai:
Polo río abaixo vai un rodaballo, outra cancíon con requintas da Requinta de Lampai.
Gústame moito esta actuación coas requintas, trátase da Requinta de Xian, e este video é unha homenaxe que leva por título "Airiños do Ulla":
A música excelente e as fotografías con moita historia.
Bibliografía:
.-A Requinta do Ulla. Obradoiro Rioboó. Rafael Carracedo Crespo.
O libro seica trae máis de 80 partituras transcritas, tamén a historia dende os primeiros momentos e o desenrolo da frauta do Val do río Ulla; tamén fala do taller de García Rioboó na Estrada que dicen é o máis antigo de Galicia e que inda está en marcha hoxe. No disco actuan músicos como Daniel Bellón, Xurxo Fernándes ou Diego Maceiras .
--A Requinta na cultura do Val do Ulla. Pablo Carpintero Arias
É un traballo de investigación que foi tutelado polo Dr. D. Pablo Carpintero Arias e dirixido polos Drs. D. Carlos Villanueva e D. Luis Costa Vázquez. en setembro de 2007,
O traballo de 143 páxinas trata a fondo o espazo do Val do Ulla e a súa cultura, logo fai un estudo da requinta, dos grupos e da sua evolución, entre outros temas e conclusións.
´.-Máximo Tear Natural. Xosé Manuel Lobato.
Neste libro, que é unha viaxe por Galicia, en prosa e poesía a un tempo, descubrín nun dos artigos titulado "Ulla silandeiro", un anaco de poesía no que aparecía nun dos versos. Recupero a poesía:
Unha estilizada e rebulideira lavandeira,
voaba brincadeira de bidueira en bidueira,
mentras tanto, unha requinta soaba
para a danza da auga que mansiña e silente escoitaba.
.-Algúns dos datos anteriores están sacados da IA de Google, ou sexa Gemini.