|
Ver a diferencia entre gaiteiro e libeliña. Ver outros gaiteiros e libeliñas incríbles.
|
|
Ver a diferencia entre gaiteiro e libeliña. Ver outros gaiteiros e libeliñas incríbles.
|
Exemplo dunha libeliña típica galega: características
| Nome científico |
Fotografía de David Kitching Cordulegaster boltonii Donovan 1807
Taxonomía:
Nota: existen moitas familias de libeliñas en Galicia, todas teñen en común que nacen tras un proceso de paso de larva a adulto, sempre na auga e o final son voadoras con aspectos, alimentación e habitats moi similares. Esta ficha fala da Cordulegaster boltonii que é unha máis dentro dos anisópteros. Un dos apartados da ficha fai un resumen das outras libeliñas que nos podemos atopar en Galicia.
|
| Nome galego |
Libeliña. Quitaollos común.
|
| Nome castelán |
Sensacional fotografía de Jose Manuel Ranz da libélula tigre. Libélula tigre. Libélula. Quitaojos común.
|
| Dimensións |
Son odonatos de corpo grande ata 8 cms. Neste dibuxo vese que o macho é un pouco máis grande que a femia sobre 1 cms. máis. Esta libeliña é das máis grandes.
|
| Odonatos: |
Os odonatos son os cabaliños do demo, ou sexa as libeliñas e os gaiteiros
Libeliña Tanto a libeliña como os gaiteiros son insectos de moito colorido e corpo moi alongado. Cabeza móvil con grandes ollos.
Fotografía sensacional de Robert Thomson Larva da libeliña. O besbello (odonato). Ten sobre 2,5 a 2,7 cms.
Son na etapa de larva os odonatos (besbellos en galego). Seguimos vendo algunha característica de identificación desta libeliña:
O corpo presenta tres partes perfectamente diferenciadas: cabeza, abdomen e cola longa. Teñen as ás, que en reposo permañecen desplegadas nas libeliñas, ver a fotografía de arriba. Sempre despegadas como un avión.
Gaiteiro (Os gaiteiros sempre teñen as ás o longo da cola).
Aparato bucal de tipo masticador, con mandíbulas fortes. O acoplamento entre macho e femia é espectacular, ver fotografía máis abaixo. Poñen os ovos na auga dos que logo naceran os besbellos. Os odonatos están dividos en dous ordenes: os anisópteros ou libeliñas ( libellula, Aeschna, Anax, etc )
Libeliña e os zigópteros (Lestes, Pyrrhosoma, Calopteryx, etc. ). Tamén se chaman gaiteiros.
Gaiteiro.
|
| Identificación da libeliña tigre: |
A cor do seu abdome non deixa lugar a dúbidas, abdome amarelo con aneis negros ou o revés.
|
| Alimentación: |
Insectos voadores que capturan en pleno voo colléndoos coas súas patas. Tamén outros insectos, como moscas, mariposas, etc. Por suposto ela misma é presa de paxaros e outros insectos. Por exemplo si cae a auga e non anda lista os zapateiros dan boa conta dela...
|
| Respiración: |
As larvas respiran por branquias traqueais. O osíxeno consígueno gracias a existencias dunhas tráqueas branquiais internas que o circular o líquido a través delas fan que dispoña dunha respiración. Gracias o anterior as larvas logran, mediante a expulsión dun líquido, unha sobre - velocidade para capturar presas.
|
| Reproducción: |
É do máis incrible, dende a copulación ata o estadio final, pasando entre 10 a 15 estadios.
Neste caso son dous gaiteiros no momento da copulación. A cópula é incrible. Na fotografía vese como o macho suxeta a femia e como esta recolle os espermatozoides. Logo a femia pon os ovos na auga. A partir de aquí e durante 1 a 5 anos próducese un proceso incrible onde pasa de larva de distintos xeitos, cada vez máis grande e cambiando moito de caparazón, ata subir a unha ramiña ou a unha pedra e cambiar por completo de forma, pasando de larva a cabaliño do demo.
Si digo que deste insecto que vedes sae unha libeliña é dificil de creer. Para mín é unha auténtica marabilla da natureza o paso desta larva de odonato a libeliña que vedes a continuación.
( Poño unhas fotografías do cambio)
|
| Habitats: |
Preto dos ríos e charcas. Esta libeliña concretamente pide augas rápidas . É moi común. É o máis frecuente en Galicia dentro da familia dos cordulegasteridae sobre todos nos tramos dos ríos medio e superior. Información sacada do libro "Macroinvertebrados de las aguas dulces de Galcia" de Marcos A. González y Fermín Cobo. Hercules ediccións. 2006.
|
| Vese nos meses: |
De maio a agosto. As libeliñas debido o sistema de ás que teñen son capaces de manterse paradas en voo. Toda unha máquina de navegación aérea.
|
| Interés: |
Son moi espectaculares. Aparte a súa existencia a carón dos ríos denota que o río ten vida dentro e fora da auga.
|
| Protección: |
Non están protexidas.
|
| Curiosidades: |
Normalmente están sempre no aire voando. Os acoplamentos das libeliñas macho e femias é incríble, xa que o macho suxeta a femia polo pescozo.
A femia cúrvase para recoller o esperma ata parte delanteira do macho. Así voan e voan ...
En Galicia chamamos libeliñas as libélulas máis grandes (odonatos de ata 80 mm.) e gaiteiros as mais pequenas, ata 40 mm. En realidade as libeliñas saen dos anisópteros e os gaiteiros saen dos zigóptero. Tanto un como outro son odonatos. Tanto unha como outra xa son diferentes o nacer, xa que mentras os anisópteros teñen un sistema especial de liberarse da membrana que conforma o ovo. Así válense dunha lámina denticulada, mentras que os outros empregan unha inflamación para romper a membrana.
O desenrolo da larva pode durar de 1 a 5 anos ( 10 a 16 estadios).
|
| Os anisópteros en Galicia: |
Dentro dos anisópteros, que son para mín as libeliñas hai varias familias en Galicia. Así: Os aeshnidae, cordulegasteridae, cordulidae, gomphidae e libellulidae.
Cordulegaster boltoni A ficha anterior está describindo un cordulegasteridae, concretamente o Cordulegaster boltoni que é o máis coñecido en Galicia desa familia. Dentro dos aeshnidae a larva máis coñecida é a Anax imperator típica de augas estancadas, mentras que a Boyeria irene prefere as augas correntes.
Ninfa da Anax imperator.
Anax imperator. Ver que se trata dunha libeliña, observar as ás. Nesta familia tamén se atopa en Galicia a Boyerie irene. Neste link tendes esta libeliña e a súa larva, tamén un video. Dentro dos Corduliidae hai o parecer en Galicia dúas especies a Macromia splendens e a Oxygastra curtisi.
Macromia splendes. O río Cabe seica é un dos poucos ríos de Galicia onde se pode atopar esta libeliña. A fotografía está sacada deste link.
Ninfa da Macromia splendens
A Macromia está hoxe en Galicia en peligro de extinción. As ninfas viven en ríos anchos e profundos.
Fotografía de Jachen M. Muller da Oxygastra curtisi. Outra libeliña moi abundante en Galicia Os Gomphidae están tamén representados en Galicia por cinco especies entre as que destacan o Gomphus pulchellus e o Onycogomphus uncatus, que son os máis común mentras que o Gomphus graslini está en peligro de extinción. Ver neste link o Gomphus graslini.
Na fotografía de Jachen M. Muller vese o Gomphus pulchellus. Para rematar queda a familia das Libellulide on de hai en Galicia nada menos que cinco xéneros e once especies, entre as que hai tres que son moi comúns en Galicia. Por exemplo a Libellula quadrimaculata.
Son libeliñas máis pequenas pero moi rápidas. Na fotografía a Libellula quadrimaculata. Por suposto entre outras Para o que queira ampliar repito a bibliografía: Nota importante: este resumen está sacado integramente do libro "Macroinvertebrados de las aguas dulces de Galicia" de Marcos A. González y Fermín Cobo. Publicado por Hercules de Ediciones. 2006
|
Ver unha fotografía moi aumentada.
Fonte: Fauna e flora de Europa. Guía de campo básica. Editorial Blume.
| Anisópteros
(Odonato) Ata 80 mm. |
|
|
Libeliña ou Libélula.
Quitaollos común. |
| Zigópteros
(Odonato) Ata 40 mm |
|
|
Gaiteiro.
Gaiteiro alizul. (Máis pequeno ca libeliña) |
A larva de libeliña, o odonato (Anisóptero) que tamén chamo besbello é moito maior que a de gaiteiro ( Zigóptero) e dende logo con moita máis forza. As duas teñen mandíbulas pero mentras o Odonato caza por vista, e moi rápido e moi depredador o outro, o gaiteiro, caza por aproximación e en base as antenas, é polo tanto moito máis lento no río.
Ver máis diferencias:
Na libeliña a cabeza é redonda e os ollos case están pegados. As ás permañecen abertas en reposo e o longo da cola presentan tres segmentos, tipo cono, moi característicos.
Teñen un voo moi sofisticado, son capaces de pararse incluso no aire, son incribles.
No gaiteiro a cabeza é redonda pero os ollos están máis separados. As ás permañecen pousadas o longo da cola.
Non presentan, por regra xeral esas tres partes.
Son dende logo máis pequenos e incapaces de pararse en voo.
Estas larvas dan lugar os cabaliños do demo: a pequena da lugar os gaiteiros e a grande as libeliñas que son máis grandes. Esa é a diferencia.
Saír.
Ir a
características 
