Fraxinus angustifolia. Freixa. (Fresno de la tierra)
A freixa vese moito na beira dos ríos ourensáns, concretamente no río Miño o seu paso por Ourense hai moitas, tanto en Reza como na desembocadura do Loña, ou en Outariz; como a da fotografía.
Tamén se ve en ríos do oriente ourensáns, como o Xares ou o río Barxa.
Son árbores de folla moi tupida pero moi estreita; o tronco é dereito.
A súa madeira era moi apreciada para facer mangos de ferramenta, etc. A leña é boa combustible.
FREIXA: Características
|
|
|
|
| Nome científico | Nome galego | Nome castelán |
| Dimensións | Identificación | Habitat |
| Froito | Forma das follas | Tronco e madeira. |
| Protección | Curiosidades | Interés |
| Fotografías varias | Bibliografía |
| Nome científico |
Fraxinus angustifolia. (lin.) Clase: Magnoliophyta Orde: Lamiales Familia: oleaceae Xénero: Fraxinus.
Nota: angustifolia quere decir follas estreitas. Efectivamente esta árbore ten as follas moi estreitas.
|
||||
| Nome galego |
Freixa, freixo de folla estreita.
Freixa en Outariz.
Freixa en Barxa. a Gudiña.
Freixa no "paseo das ninfas" en Ourense, a carón do río Miño.
|
||||
| Nome castelán |
NOME CASTELÁN: Fresno. Fresno de la tierra. Fresno de hoja estrecha, fresno de Castilla.
Freixa no Paseo das Ninfas en Ourense. Río Miño.
|
||||
| Dimensións |
Ata 25 metros. De tódolos xeitos non é moi normal que pase dos 15 metros.
|
||||
| Identificación: |
As follas son compostas, bastante caedizas, máis ben lanceoladas. Estreitas. Enteiras na base e dentadas o resto. Curioso, tantos dentes como nervios secundarios, as veces algún dente máis.
Ten entre 5 e 13 folíolos, un deles sempre é terminal. Ver a fotografía da dereita. Ou ver a de abaixo, que ten 8 folíolos. Os folíolos son, como xa está dito, estreitos e coas beiras dentadas. E tamén característico os froitos en samara:
Follas e froito. Así como tamén as flores en espigas que primeiro son erectas e logo colgan como si foran péndulos:
Non é tan alto como o fresno común. Co follaxe menos denso.
As follas moi estreitas como se ve na fotografía. Sempre cun folíolo central de terminación A copa é alta ovoide, alongada. Trátase dunha arbore de pouca sombra.
O tronco tamén é bastante característico xa que é agrietado na súa madurez. A corteza é marrón-vermella.
|
||||
| Habitats: |
A beira dos ríos pero ollo máis ben na zona de Ourense e Pontevedra. Pola zona do norte non existe, salvo algunhos exemplares pola costa da Coruña. Ou sexa, no norte de Galicia dase o freixo que é Fraxinus excelsior, e na zona de Pontevedra e Ourense tamén o freixo ou freixa que é o Fraxinus angustifolia. Ou sexa a freixa dase no centro e no sur de Galicia. A distinción non é moi doada o tema está nas xemas que no F. angustifolia son castañas oscuras e lampiñas, mentras que no excelsior son negras e aveludadas.
|
||||
| Froito: |
Floración precoz entre febreiro e abril, moi pouco vistosa e pequenas. O froito é como un á oblongo-lanceolada. Realmente é unha sámara inda que a mín máis ben paréceme como unha faba. O feito é que esta a móvea o vento e fai a súa misión.
|
||||
| Forma do tronco: |
Na fotografía vese o tronco da freixa que é dereito e de cor parda grisácea inda que depende da edade lóxicamente. O tronco e groso e de cor grisácea
Nesta fotografía, sacada no río Lonia en Ourense vexe mellor.
|
||||
| Forma das follas: |
Follas da freixa. Son follas estreita, de onde lle ven o nome.
Aquí vese a forma das follas que son estreitas e longas entre 15-25 cms. Pódense atopar ata 13 folliñas no mismo pau, ou sexa ata 15 folíolos, un deles sempre é terminal...
|
||||
| Interés: |
Moito. A leña é moi boa tanto como combustible ou ben para facer carbón. A madeira utilizábase fai anos para facer mangos de ferramenta.
As follas son moi boas para o gando
|
||||
| Protección: |
Non está protexida. Esta da fotografía non creo que lle queden moitos días de vida. A fotografía é de xuño do 2005. Está feita en Ourense a carón do viaducto.
De feito na zona están a facer un sendeiro e xa está media desfeita co terraplén.
|
||||
| Curiosidades: |
Freixa no paseo das ninfas en Ourense. A cortiza utilízase como tónicas.
Outra fotografía da freixa, a beira do río MIño. En tempos de sequía a folla do freixo metíase na palleira e utilizábase no inverno para dar de comer o gando. Efectivamente a folla cómena perfectamente as vacas.
|
||||
| Freixas monumentais en Galicia: |
FREIXAS MONUMENTAIS EN GALICIA:
Sin dudalo hai unha freixa no pobo de As Nocedas en Monforte de Lemos que ten por riba dos 250 anos, ten 6,5 metros de perímetro e mide por riba dos 18 metros. É impresionante inda que non a tratan ben, está a beira dunha estrada e un pouco descuidada, incluso o tendido eléctrico pasa entre as ramas...
¡Impresionante!. Freixa de Montepando. O Val (As Nocedas. Monforte de Lemos)
As fotografías son do autor da www, as dimensións aparecen no libro de A Nosa Terra titulado Árbores de Galicia.
|

Esperemos que esta freixa non a pasen pola "serra" nos próximos días. As árbores téñeno mal en Ourense ciudade...

Freixa impresionante a beira do río Lonia en Ourense. Xuño do 2005. Neste río de Ourense ciudade, maltratado e esquecido por tódolos gobernos do Concello de Ourense dos últimos 30 anos, hai unhas freixas impresionantes. O peor é que o río está desfeito.

Freixa nun prado de Barxa, preto da Gudiña, no río Barxa ou RabaÇal en Portugal.

Follas da árbore anterior.

O tronco.

Freixa no "paseo das ninfas" en Ourense, a carón do río Miño.
Fonte: Guía das árbores de Galicia. Henrique Niño Ricoi. Carlos Silvar.