Pelobates cultripes.  

Sapo de esporóns. (Sapo de espuelas)

Dende logo non é un sapo común en Galicia, pero según os autores do libro citado na bibliografía,  pode atoparse no interior da Provincia de Ourense, ou no  sur de Lugo e nas rías baixas.

É un sapo de tamaño medio sobre 10 cms. moteado de negro. De algunha forma aparece asociados os viñedos en Galicia.

Ve-las características.

 

salir.jpg (922 bytes) Saír                                      

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

SAPO ESPORÓNS - CARACTERÍSTICAS.

 

 

Nome científico Nome galego Nome castelán
Dimensións  identificación Habitat Alimentación
Reproducción Distribución Galicia: ameazas Interés
Protección Curiosidades Bibliografía     
Foto de Alberto Rivero. SOS en Ourense.

Modificado o 18/04/2012

 

 

 

salir.jpg (922 bytes) Saír                               

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nome científico

Pelobates cultripes (Cuvier 1829).

Taxonomia:

Reino: Animal

Filo: Chordata

Clase: Amphibia.

Orden: Anura

Familia: Pelobatidae

Xénero: Pelobates

Especie: Pelobates cultripes

 

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nome galego:

Sapo de esporóns. Sapo de esporas.

Nesta fotografía vense os esporóns.

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nome castelán:

Sapo de espuelas. Sapo cavador.

 

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Dimensións-Identificación

Entre 101 mm y 113 mm as femias. 

 

Este sapo chámase de esporóns xa que presenta precisamente un esporón negro no pé posterior, que lle serve para escavar galerías e logo enterrarse.

Nesta fotografía pódense ver os esporóns.

Sapo sin glándulas parotídeas nin plegues dorsolaterais. A pupila é vertical. Manchas obscuras características pero poden faltar completamente. O craneo rodea completamente as órbitas dos ollos. Ollos moi grandes.

O dorso é pardo oliváceo, inda que as veces é blancuzco amarelo.

A fotografía anterior está sacada nas Chozas de Arriba en León e aparece no libro citado.

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Alimentación:

Todo tipo de insectos. Pero gusta tamén de hemípteros, coleópteros, dpteros, lepidópteros, ortópteros e arácnidos.

 

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Habitats:

Prefere os areais, dunas, sedimentos fluviais, etc.

É un sapo crepuscular ou nocturno, como a maioría.

Fai pequenos tobos coas características unllas dos talóns (os esporóns) para se encovar.

 

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Reproducción:

A reproducción comenza entre febreiro e finais de maio. Fano nas charcas onde se atopan as veces unha proporción de machos de 10 a 1. Os machos as veces permanecen na charca ata 20 días, mentras que a femia soio unha ou dúas noites.

A posta dos ovos, entre 1.300 e 6.000 é abandonada en zonas abertas pouco profundas. O desenrolo do embrión dura 12 días e os recén nacidos miden 4-5 mm.

Os cágados son os máis grandes da nosa fauna.

Cágado de Pelobates.

Cágado de Pelobates.

Cágado de Ra Cágado de salamantiga.

Os cágados, que é como se chaman as larvas dos anfibios antes de convertirse en adultos,  non son fáciles de distinguir. O que realmente esté interesado en distinguilos recomendo o libro de Moisés Asensi "Guía de anfibios e réptiles de Galicia" publicado por Baia Edicións no 2006, entre outros. (Na fotografía é un cágado de Rana temporaria a esquerda e un de salamántiga a dereita). Como norma xeral os cágados (o principio)  que dan lugar os limpafontes e saramagantas teñen patas e os que dan lugar os sapos e ras non.

 

 

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Interés:

Moito como tódolos anfibios. 

 

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Protección:

No catálogo de fauna galega ameazada figura coa categoria de vulnerable.

Categoría mundial UICN: non catalogada.

Categoría española: case ameazada NT.

 

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Distribución en Galicia

Raro en Galicia, de feito os autores situan este sapo únicamente na provincia de Ourense, no sur de Lugo e nas rías baixas ata Carnota. A verdade é que curiosamente a súa presencia en Galicia está asociada a certas bisbarras secas e cálidas do interior como Verin, Monforte, A Limia, as Rías baixas, cunha coincidencia desta especie con zonas de viñedos.

Mapa de distribución actual. 2012.

Hoxe é o anfibio máis ameazado en Galicia, seica as comunidades que existen deste sapo están ailladas entre sí e logo ameazadas por urbanizacións, construcións de pistas e introdución de especies foráneas. Toda unha ameaza.

Seica desapareceu no Barco de Valdeorras por mor de facer un polígono industrial en tres fases. Seica o facer a terceira fase desapareceu un lugar onde vivian estos sapos. Por suposto os nosos gobernantes miraron para outra lado, como fan con casi todos os temas de natureza.

No 2012 están moi mal as poboacións do sapo de esporóns. Unha magoa.

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

Curiosidades:

Fotografía Franck Deschandol.

Sapo que cando se ve amenazado ínchase e ponse como unha pelota emitidindo uns gritos  similares a maullidos.

 

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Bibliografía:

Fontes:

Esos Anfibios Españoles de Alfredo Salvador y Mario Garcia Paris. Editorial Esfagnos. Mayo del 2001 .

Guía de anfibios e réptiles de Galicia. Moisés Asensi. Baia edicións.

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Fotografía de Alberto Rivero.

Dice Alberto Rivero no seu blog sobre os invertebrados de Ourense: Unha das localidades habitadas pola especie dentro da comarca da Limia é A Veiga de Ponteliñares, no concello de Rairiz de Veiga, de donde proveñen estas fotografías, realizadas o día 4 de outubro de 2009 na compaña de Martiño, Anxos e Rafa Vázquez.
Pois así queda dito.

A fotografía é moi boa.

Ver o seu link

Ir a características

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

SOS EN OURENSE

Recentemente o blog da asociación ecoloxista Saramaganta informounos da destruccións do derradeiro núcleo de reproducción do Sapo de Esporóns (Pelobates cultripes) no Barco de Valdeorras.

O sapo de esporóns é unha especie de anfibio ameazada en galicia, e calificada coa categoría de Vulnerable, no Catálogo Galego de Especies Ameazadas. Na provincia de Ourense,  a especie está presente nas bisbarras de A Limia, Monterrei e Valdeorras, sendo esta última a poboación máis escasa e ameazada.

Coa recente ampliación do polígono empresarial do Barco de Valdeorras, destruíronse os derradeiros puntos de reproducción da especie na bisbarra de Valdeorras.

Dende Fauna Vertebrada de Ourense queremos facer un chamamento á participación cidadá dos habitantes do Barco de Valdeorras para paliar na medida do posible este desastre, e tratar de evitar a extinción definitiva desta peculiar poboación de sapo de esporóns ourensá mediante o seguinte proxecto de ecovixía.

Varias asociación ecoloxistas e particulares sensibles co medio ambiente estamos tratando de buscar un terreo para a construcción de novos puntos de reproducción para a especie na zona afectada. A tal efecto construirase unha charca, ou varias se se consigue a participación de varios propietarios, aptas para a reproducción da especie.

Para tal fin buscamos a algún propietario ou entidade pública ou privada que posúa un terreo na zona afectada, e nos permita a construcción desa charca, a construcción da charca correrá íntegramente pola nosa conta.

Agradeceremos para tal fin a difusión desta mensaxe noutros foros, co fin de acadar un resultado positivo antes da primavera, época de reproducción do sapo de esporóns en Galicia.
 

Ir a características